Vanavond gonst er poëzie door Nijmegen: Onbederf'lijk Vers heeft de binnenstad weer eens overgenomen. Op zes locaties dragen achttien dichters in drie rondes hun werk voor. Grote namen en nieuwe talenten. Bij de cafeetjes staan de deuren uitnodigend open. De herfstavond is zacht, perfect voor een poëzie tocht.
Ik begin in café Demain, waar Charlotte van den Broeck, Elianne van Elderen en Jirke Poetijn zullen voordragen. Een afwisselend drietal qua stijl. Charlotte zorgt voor een heel sterk begin van de avond. Ze weet de luisteraar direct aan zich te binden. Belangrijke thema’s in het werk van Charlotte zijn (vrouwelijke) identiteit en liefde. Haar gedichten zijn intiem. Met lange woordenstromen en een bijna bezwerende manier van voordragen neemt Charlotte je mee in haar zeer beeldende poëzie.
"Europa, een inwisselbaar landschap achter het autoraam ondergeschikt
aan welk nummer er op de radio draait, wat er door ons heen glijdt
bij het staren naar de snelweg, in cadans de kerken, de Tsjechen en de verte
het herhaalt zich, zoals wij ons jaar na jaar onbedoeld, maar halsstarrig herhalen
Wenen wordt onze woonkamer, de Donau een geknelde zenuw, zelfs het vrijen
langdradig in die droge zomer, ik slik muggen in, altijd en later"
In de poëzie en het proza van Jirke Poetijn voeren humor en absurdisme de boventoon. Ze heeft een heel goede timing en weet het publiek aan te spreken en te raken. Er klinkt veelvuldig gelach.
Asielzoeker des Vaderlands
Van het knusse café ga ik door naar de felverlichte, en veel drukker bezochte, boekhandel Dekker van de Vegt. In de tweede ronde luister ik naar Rodaan al Galidi, Richard Nobbe en Jolanda Kooijmans.
Rodaan al Galidi noemt zich de ‘asielzoeker des Vaderlands’. Hij is in 1998 als vluchteling naar Nederland gekomen vanuit Irak. Zelfspot en humor kenmerken Rodaan in zijn anekdotes die vermaken en soms ook schuren. Zo vertelt Al Galidi over zijn nominatie voor de VSB Poëzieprijs, een prijs waar een geldbedrag aan vastzit. Maar Rodaan was een vluchteling, illegaal nog, en zonder sofinummer en bankrekening. Zijn beloning ontving hij daarom in boekenbonnen. Rodaan neemt het publiek moeiteloos en op luchtige wijze mee in zijn poëzie, die veelal over de liefde gaat. Hij laat het publiek kennismaken met het verschil in klank en timbre van een gedicht in twee talen, wanneer hij een liefdesgedicht eerst in het Nederlands en dan in het Arabisch voordraagt.
Autistische monoloog
Voor de derde ronde begeef ik mij naar Bibliotheek de Mariënburg. De verschillende locaties zijn een grote kracht van dit festival. Je komt steeds in een nieuwe wereld terecht.
In de bibliotheek kijk en luister ik naar de voormalige dichter des Vaderlands, Anne Vegter en naar Francis Hörters en Pom Wolff.
Anne Vegter leest een monoloog voor dat zij schreef voor het theater. De monoloog van een autistische jongen. Ze weet de complexiteit van het denken van deze jongen prachtig te vertalen in woorden. Met een bijzonder oog voor dramatische accenten. Voor haar gedicht Weesvragen liet Anne zich inspireren door de Nationale Wetenschapsagenda. Ze verzamelde vragen die aan ons knagen of ons uit onze comfortzone halen. Vragen die ons, op de inmiddels al late avond, prikkelen en wakker maken.
"Waar zit de gedachte verstopt die je net niet te binnen schiet?
Waarom verdragen we het leed van anderen?
Waarom raken onze seksuele fantasieën sleets?
Hoeveel rek zit er in god?
Wat is het verband tussen klankdichters en het effect van hypnotherapie?
Wat is het verband tussen kindertijd en dictatuur?
Wat nu als leren nadenken te duur wordt?"
Nieuwe dichters
Onbederf’lijk Vers laat tijdens dit festival bekende dichters samen voordragen met opkomende talenten. Nieuwe dichters krijgen een podium en bekwamen zich in de kunst van het voordragen. Vanavond zie ik meerdere opkomende talenten, met een groot enthousiasme. De onwennigheid leidt bij sommigen nog tot te snel spreken of een gebrek aan het maken van contact met het publiek. Hierdoor komt de inhoud niet altijd goed over. Maar de kwaliteit van hun poëzie maakt dat goed. Ze getuigen van een scherp observatievermogen, humor en de kunde om dit in poëzie te vertalen.
De avond heeft, op de drie locaties waar ik kom, een goed evenwicht en een interessante dynamiek door de diversiteit van de dichters. De kwaliteit van de voorgedragen poëzie is hoog. En de inhoud is breed, van persoonlijke ervaringen tot de natuur, de maatschappij en de liefde. De dichters hebben allen een eigen stijl. Sommigen ingetogen, anderen meer theatraal. Wat heel fijn is aan dit festival, is dat je tussendoor van locatie wisselt. Je krijgt daarmee de tijd om alle indrukken te laten bezinken, voordat de volgende dichter je weer meeneemt in zijn of haar poëzie.
Onbederf’lijk Vers wordt sinds 2003 georganiseerd in de Nijmeegse binnenstad. Voor meer informatie over dit festival en andere literaire evenementen die Onbedederf'lijk Vers organiseert kun je kijken op https://www.onbederflijkvers.nl/
Getagd onder
