In een voor iets meer dan de helft gevulde zaal van concertgebouw De Vereeniging, speelde het Phion een op de Oriënt geïnspireerd programma. Drie westerse componisten – Bartok, Ravel en Debussy – lieten zich begin vorige eeuw beïnvloeden door muziek uit het Midden-Oosten. Daarnaast werden twee composities gespeeld van de Egyptische componist Mohammed Abdel Wahab, die schreef voor onder anderen de grote Arabische zangeressen Umm Kulthum en Fairouz.
De avond begint met twee ingelaste liederen die gewijd zijn aan het leed dat de Turkse en Syrische gemeenschap is overkomen bij de aardbeving van vorige week, intens gezongen door Aylin Sezer en Nai Barghouti. Indrukwekkend.
Bertie Baigent
De muziek van Debussy die erop volgt wordt zeer fraai vertolkt door het Phion onder leiding van de erg jonge (27) Bertie Baigent. Een talent dat gekoesterd moet worden lijkt mij, want het Phion klinkt prachtig onder zijn leiding. De balans tussen het hout en de strijkers is soms wat in het nadeel van de strijkers, maar dat heeft meer met de akoestiek van de huidige Vereeniging te maken: de voorkant van het orkest projecteert niet goed.
Heel mooi wordt het daarna met Nai Barghouti, naast het Phion begeleid door Haytham Safia op U’d, Abderrahim Semlali viool en Moder Salama percussie (Khalil Khoury op qunan ontbreekt helaas door ziekte?). De eerste maten van Sakan Al-Layl klinken nog wat westers, maar daarna ontspint zich een schitterende mystieke oosterse klankwereld met de herkenbare slepende strijkersklanken, toonafstanden en timbre, inclusief percussieaccenten. De Palestijnse zangeres zingt werkelijk de sterren van de hemel; wat een expressie, wat een klank, wat een vervoering! Een zeer waardige opvolger van de eerder genoemde Arabische heldinnen en prachtige composities. Denk je bij het eerste lied, dat het niet mooier kan, dan vergis je je, Inta Omry is nog ontroerender, de frasering van Nai Barghouti is geweldig. Het publiek waardeert dit dan ook met een groot applaus.
Nai Barghouti en Aylin Sezer © Phion
Na de pauze drie liederen uit Shéhérazade van Maurice Ravel, vertolkt door de Turks-Nederlandse sopraan Aylin Sezer. Wederom mooi gespeeld en zeer expressief gezongen door de sopraan, die met hart en ziel en prachtige stem het publiek vervoert. Toch word je geconfronteerd met het feit, dat deze muziek van Ravel, hoewel geïnspireerd op Arabische muziek, plots zeer westers klinkt in verhouding tot die van Wahab en onbedoeld voor een lichte koude douche zorgde. Dat ligt echt niet aan de vertolking.
Het slot, met Bela Bartoks Danssuite is niet het sterkste deel van de avond en is wat ontnuchterend. Dat ligt natuurlijk niet aan Bartoks vakmanschap, maar aan het feit, dat citeren uit Oosterse muziek de echte Arabische muziek uiteindelijk niet kan overtreffen.
Deze prachtige avond is nog terug te luisteren via de Radio4-app (het concert stond zondagochtend in het Concertgebouw in Amsterdam).
Lees ook het artikel van Ugenda’s Mirjam van Zelst in De Gelderlander van 9 februari voor interessante achtergrondinformatie.
Voor dit concert geldt zeker: de thuisblijvers hadden ongelijk!
Phion Symfonische Oriënt De Vereeniging © Elske Nissen
Phion Symfonische Oriënt De Vereeniging © Elske Nissen
Phion Symfonische Oriënt De Vereeniging © Elske Nissen
