Philharmonie Nijmegen bestaat uit vijftig amateurmusici met een passie voor muziek. Het orkest speelt graag een uitdagend en afwisselend repertoire: van originele composities voor symfonisch blaasorkest en transcripties van klassieke werken tot uitstapjes naar de lichte muziek en musical. Het orkest geeft drie concertseries per jaar, met steeds een verrassende programmering rondom een bepaald thema.
Sinds de oprichting van het orkest in 2006 heeft de muziekvereniging bijzondere projecten met solisten, koren en jonge talenten ten gehore gebracht. Dirigent Lex Bergink is medeoprichter en artistiek leider van het orkest. Desirée van Dijk is klarinettist bij het orkest en inmiddels alweer vijf jaar lid.
Bij het horen van welke plaat of artiest besloot je muzikant te worden?
Lex: “Ik kan niet een specifieke plaat of artiest noemen. Van huis uit heb ik veel muziek meegekregen. Er werd vaak muziek gedraaid, veel Bach. Ik speelde vanaf mijn zesde jaar blokfluit en piano op de muziekschool. Op een gegeven moment wist ik dat ik verder wilde in de muziek en rond dat moment werd ik gegrepen door het geluid van de hobo. Het was voor mij meteen duidelijk dat dát het instrument moest worden.”
Desirée: “Aangezien je pas vanaf je zevende levensjaar echt herinneringen vasthoudt, durf ik niet te zeggen wat ervoor heeft gezorgd dat ik muzikant wilde worden. Ik weet niet beter dan dat ik muziek leuk vind en dat ik op muziekles wilde. Als ik mijn ouders moet geloven zat ik aan tafel al altijd ritmes te trommelen en met een vork te ‘blokfluiten’. Aangezien mijn ouders groot fan van Santana waren toen ik jong was, is het wellicht Carlos Santana geweest die mij op jonge leeftijd al geïnspireerd heeft.
Inmiddels speel ik al 25 jaar klarinet. Tussendoor heb ik de klarinet een tijdje aan de wilgen gehangen, maar ik miste het muziek maken samen met anderen te veel. Het geeft mij veel energie om samen met anderen naar een einddoel toe te werken en gedurende de repetities een stuk of programma te ‘horen’ groeien.”
Welke artiest is van grote invloed geweest tijdens je carrière?
Lex: “Er is zo ongelooflijk veel mooie muziek, in zoveel stijlen, maar de componist Bach loopt wel als een rode draad door mijn leven. In zijn muziek kan ik al mijn verschillende emoties kwijt. Er is geen gemoedstoestand waarin ik niet naar zijn muziek zou kunnen luisteren.
Ik vind het dus heel fijn dat we ook bij Philharmonie Nijmegen af en toe prachtige grote werken van Bach spelen. Dat zijn vaak grote orgelwerken gearrangeerd voor blazers, die dan eigenlijk qua klank veel overeenkomen met een groot orgel. “
“Tijdens mijn studie hobo was Heinz Holliger een van mijn grote voorbeelden, voornamelijk door zijn enorme expressie, virtuositeit en diversiteit. Ook de barokhoboïst Marcel Ponseele is een absolute favoriet.
Dirigenten die een bron van inspiratie zijn geweest - voor wat betreft oudere muziek – zijn Frans Brüggen, Philippe Herreweghe en Gardiner. Zo vond ik Brüggens interpretatie van Beethovens Eroica met het Orkest van de Achttiende Eeuw een openbaring. Voor latere muziek geldt dat voor bijvoorbeeld Leonard Bernstein en Claudio Abbado.
Deze muzikanten/dirigenten blijven altijd boeien als ze uitvoeren. Voor mij is dat cruciaal en bij de Philharmonie proberen we dat ook altijd te bereiken: dat het publiek gepakt wordt en meegezogen in het enthousiasme en de muzikaliteit van het orkest.”
Desirée: “Ik kan niet één specifieke artiest of plaat aanwijzen. Muziek en artiesten zijn voor mij vaak gekoppeld aan bepaalde gebeurtenissen of periodes in mijn leven. Zo denk ik met een warm hart terug aan het harmonieorkest uit mijn jeugd als ik Out of Africa van John Barry hoor, luisterde ik tijdens mijn zwangerschap veel naar Meg Birch, met als favoriet haar akoestische versie van Here Comes the Sun en heeft het muzikale duo 2Cellos mij door moeilijke periodes in mijn studietijd geholpen.“
Welk live-concert heeft de meeste indruk op je gemaakt?
Lex: “Er zijn tal van voorbeelden. Een ervan was 20 jaar geleden een concert door het Budapest Festival Orchestra onder leiding van Iván Fischer in de Salle Pleyel in Parijs. Dat orkest is door Fischer zelf opgericht zodat hij van begin af aan iedereen wat betreft klank, speelmanier, souplesse, zuiverheid, timing etc. op dezelfde lijn kreeg. Een groot orkest dat ademt en speelt als één organisme, dat in staat is ook als een kamermuziekensemble te spelen. Dat spreekt mij enorm aan.”
“Dat is zeker ook één van de speerpunten bij de Philharmonie. Het orkest heeft zich in de jaren op bovenstaande punten enorm ontwikkeld. De komende concerten bijvoorbeeld wordt naast Bach en Schubert het prachtige en indrukwekkende Requiem van Hidas gespeeld. Bijzondere muziek waarbij het orkest, anders dan bij de werken voor orkest alleen, moet kleuren, mengen en ademen met de koorstemmen. De kwaliteit van de spelers maakt dat mogelijk en dat is voor een dirigent heerlijk om mee te werken.”
Desirée: “Ieder live-concert maakt indruk op mij, omdat muziek emotie is. De emotie en passie van de artiest(en) en uiteraard je eigen emotie als luisteraar. Muziek raakt mij, of dit nu een straatmuzikant is of een bekende artiest in een prachtige concertzaal.
Tijdens een reis naar Rome besloten we ’s avonds de Spaanse Trappen te gaan bekijken omdat het overdag te warm was geweest. Daar aangekomen troffen we een live-concert aan van twee sopranen en een tenor. Ik weet nog steeds niet wat ze zongen, maar ik weet nu, 15 jaar later, nog steeds wat ik voelde en wat een fantastische sfeer daar hing. Dit heeft misschien wel meer indruk gemaakt dan het prachtige concert van Ludovico Einaudi in TivoliVredenburg in Utrecht dat ik in 2016 bijwoonde.“
“Het klinkt misschien gek, maar ook de concerten die ik zelf speel met Philharmonie Nijmegen maken indruk op mij. Regelmatig krijg ik kippenvel als tijdens een concert alle puzzelstukjes precies op hun plek vallen binnen het orkest. Bijvoorbeeld toen we Efterklange af Ossian van Niels Gade speelden tijdens ons najaarsconcert in 2022 in de theaterkerk in Bemmel.”
Welke nieuwe artiest moeten we in de gaten houden?
Lex: “Lastig om er maar één te noemen. Er is best heel veel nieuw talent. En ook gevestigde namen die steeds opnieuw prachtige gedreven opnames maken. Maar er gaat werkelijk niets boven de live-ervaring van een concert. Ik wil iedereen aanraden om dat vooral te blijven beleven. Dat geldt voor muziek van elke soort en stijl. Voor beroeps- en amateurmusici. En de muzikanten verdienen het, want ook voor hen is live-optreden voor en communicatie met het publiek het mooiste wat er is. Geen opname die daaraan kan tippen! Dat geldt ook voor de Philharmonie Nijmegen. De concerten zijn altijd energiek, muzikaal en pakkend! Vergeet daarom een opname en kom luisteren naar een van onze concerten.”
Desirée: “Ik ben zelf niet zo’n ‘trendwatcher’, maar gelukkig weet mijn man mij altijd te verrassen met nieuwe artiesten en concerten. Zo hebben we onlangs kaartjes gekocht voor Eloi Youssef (oud-zanger van Kensington) & Kamerata Zuid in De Vereeniging. Het concert is pas in 2025, maar de kaartjes gaan al hard.”
Philharmonie Nijmegen speelt op vrijdag 3 mei en zaterdag 4 mei het indrukwekkende Requiem voor de Vrede van de Hongaarse componist Frigyes Hidas, in samenwerking met het Nederlands Concertkoor en vier topsolisten.
Vrijdag 3 mei 20.00 uur – Boskapel, Nijmegen.
Zaterdag 4 mei 21.00 uur – Muziekgebouw aan het IJ, Amsterdam
Kaarten voor het concert in Nijmegen zijn te bestellen via de website: https://www.phhn.nl/product/hidas-2024-requiem-voor-de-vrede/
Ook kun je Philharmonie Nijmegen zien optreden tijdens Nijmegen Klinkt op 2 juni in het Valkhofpark.
Website: https://www.phhn.nl/
