Contextueel ontwerpen: De verwilderde stad

Verwildering past niet binnen ons beeld van een verzorgde en geordende stad. Die opvatting verandert langzaam nu natuurinclusief ontwerpen hoog op de agenda staat. Hoe maken we de verwilderde stad gemeengoed en welke ontwerptaal past daarbij? Landschapsarchitect Maike van Stiphout vertelt in haar college over de context van de stad als een biotoop, met planten en dieren als stadsbewoners.

Nestkasten en bijenhotels

Bij stedelijke planning ligt de focus op de behoeftes van de mens, waardoor het belang van natuur op de achtergrond raakt. Groen – in de vorm van bomen, perkjes en parken – wordt vaak gezien als iets functioneels en decoratiefs, benaderd vanuit onze eigen behoeftes. Zeker als natuurinclusiviteit geen harde eis is vanuit beleid of een ontwerpopdracht, sneuvelt een groengevel nog wel eens om bouw- en beheerskosten te drukken.

 Een verwilderde stad past dus niet altijd in binnen de context van de stad, terwijl het een rijke leefomgeving kan bieden aan talloze dier- en plantensoorten en zo het natuurinclusieve ideaal verder kan brengen dan nestkasten en insectenhotels. Zo’n stad zijn vraagt onder andere om een heel andere kijk op esthetiek.

 Natuurlijke woonomgeving

Maike van Stiphout (DS Landschapsarchitecten) verbeeldt die nieuwe esthetiek in haar landschapsarchitectuur. Met haar twee gidsen voor natuurinclusief ontwerp wil ze het draagvlak voor een groenere, natuurlijkere woonomgeving vergroten. In het eerste deel beschrijft ze principes om projecten natuurinclusiever te maken in de stad, terwijl het tweede deel ruimtelijke concepten biedt voor esthetische verwildering. Tijdens haar college vertelt ze over haar missie, de twee ontwerpgidsen en laat ze inspirerende voorbeeldprojecten zien.

ACN college 2025

In de ACN collegereeks context bespreken we dit jaar architectuur die gevoelig is voor zijn omgeving en nieuwe verbindingen legt. We geven architecten het podium die ontwerpen vanuit samenhang en verbinding en zich af durven zetten tegen weeffouten in onze samenleving. Die architectuur maken die niet universeel en iconisch is, maar plaatsgebonden en harmonisch.

In februari trapten we de collegereeks af met een college van architect Eric Frijters over de stad als metabolisme. Met Maike van Stiphout zoomen we verder in op de context van de verwilderde stad. In het najaar volgens colleges door architect Jan Peter Wingender over erfgoed en door architect Afaina de Jong over cultuur.