Verbroedering en passie tijdens debatavond CV024
Geschreven door Liane van de Braak donderdag, 17 november 2011 11:00
Een goede opkomst en een vol programma. Cultuur leeft in Nijmegen.
Cultuur leeft
Het belooft een vol programma te worden, de debatavond van Cultuurvisie Nijmegen (14 november, LUX). En wat ongelooflijk goed om te zien dat er zo veel mensen op af zijn gekomen. Mijn eerste twijfel of mensen ook daadwerkelijk achter hun computer vandaan wilden komen en de analoge dialoog aan zouden gaan, wordt keihard onderuit gehaald. Naar mijn opluchting. Cultuur leeft in Nijmegen en de culturele sector lijkt zich er in z’n geheel hard voor te willen maken om de kwaliteit van cultuur in Nijmegen te behouden en te vergroten. Let the games begin!
Goede vibraties
Meteen toen ik LUX binnen kwam lopen viel me de sfeer op die er hing. Deze was goed. Iedereen kent elkaar, iedereen lijkt blij elkaar te zien en ik heb de indruk dat men het fijn vindt dat er de mogelijkheid wordt geboden om met z’n allen in discussie te gaan. Dat de discussie wordt open gegooid en dat we ons niet meer hoeven te beperken tot de verhitte monologen die we afvuren op onze collegae of goede bekenden. De gemeente (en ja, daar zijn we als culturele sector toch voor een groot deel van afhankelijk) wil onze mening. En die kan ze krijgen.
Money money money
Ruim 750 mensen hebben al actief deel genomen aan de online dialoog, volgens onze wethouder van cultuur, Henk Beerten. Dat is niet mis. Afgelopen zaterdag heeft CV024 in Dukenburg de mensen willen betrekken bij de discussie. Heel goed. Want, zoals ik al eerder opmerkte, twijfelde ik aan de afspiegeling van CV024 van de Nijmeegse cultuurconsument. Cultuurconsument, een woord dat overigens door sommigen als vies lijkt te worden ervaren. Daar kwam ik deze avond achter. Want consument klinkt zo commercieel. De combinatie van cultuur en commercie lijkt toch nog een taboe in zich te dragen. Opvallend, want door de bezuinigingen een steeds meer besproken “twee eenheid” dacht ik zo. Ook de wethouder snijdt al snel het gevoelige punt “geld” aan. Maar, positief. Hij wijst de zaal er nadrukkelijk op dat hij hard heeft gewerkt dit jaar. Er is juist meer geld voor cultuur. Maar... Er is natuurlijk altijd te weinig geld voor mooie initiatieven. En geld, daar gaat het hier toch voor een groot deel om. Als er genoeg was, kon iedereen z’n ding doen. Of toch niet? Nee, zo simpel is het niet. De dialoog gaat gelukkig verder.
De identiteit van Nijmegen
Het gaat ook om de manier waarop Nijmegen zich als stad profileert, citybranding noemen we dit ook wel. Ze schijnt wat dat betreft iets te kunnen leren van steden als Antwerpen en Berlijn. Steden waar cultuurminnende burgers direct warme gevoelens van krijgen wanneer ze hier aan denken. En daarom is het belangrijk dat we boven tafel krijgen hoe wij, de culturele sector, Nijmegen als cultuurstad zien. Daarvoor hebben Roy van Dalm (journalist en o.a. HAN docent creatieve steden) en Ruud van der Heijenga (merkadviesbureau Brandfriend) een onderzoek opgesteld die in beknopte versie op de zaal wordt losgelaten. Hierin zetten ze Nijmegen af tegen Arnhem. Dat doet het altijd goed. De zaal verandert in een klap in een stel kleine kinderen die tijdens hun schoolreisje de opdracht krijgt met hun groepje een spreekbeurt voor te bereiden. Op een enkele “boeh” en “bah” na, lijkt de zaal dit zeer vermakelijk te vinden. En dat was het ook. De zaal wordt gedwongen op een andere manier na te denken. Dit zorgt voor een positieve sfeer, maar soms ook voor verwarring.
Aan de andere kant zorgt verwarring op zijn beurt vaak weer voor nieuwe ideeën. Wel dient gezegd te worden dat het allemaal iets te lang duurde, de spanningsboog van de gele persoonlijkheidstypes is maar kort, zoals we net hebben geleerd. Dus wanneer we iets eerder waren gestopt met het onderzoek, was het wat beter uit de verf gekomen en was er meer tijd geweest voor de discussie. Want voor dit laatste kwamen we uiteindelijk toch? Maar gelukkig, de uitslag van het onderzoek liegt er niet om. Nijmegen heeft het in zich het nieuwe Berlijn te worden. Dat klinkt erg leuk en een beetje pretentieus. De wethouder is in ieder geval positief over het idee van microkredieten. Laat het de nieuwe Cultuurvisie maar eens duidelijk verwoorden hoe ze dit voor zich ziet. Cultureel Nijmegen is sowieso voor!
Hij is 13
Voordat we overgaan naar het tweede gedeelde, voorziet drummer en zanger Florian Bevelander (winnaar Poetracks 2011) ons van een muzikaal intermezzo. Zijn oudere broer is 13, hoe oud hij zelf is, is mij even ontgaan. Wel is het genieten van deze muzikale wijsneus die met zijn natuurlijke charme de zaal binnen een paar seconden voor zich gewonnen heeft. Even googelen en je komt uit op zijn facebook en zijn tourdata...
Nieuwe ideeën en huidige frustraties
En dan nu het woord aan de cultuurproducenten van Nijmegen. In vijf presentaties komen een aantal interessante onderwerpen aan bod. Walter van der Cruijsen vertelt vol passie over ambitie en vernieuwing op het gebied van kunst en cultuur. De kunstenaar moet kunstenaar zijn en blijven, dit bepaalt het cultureel DNA van de stad en hiervoor zijn kleine instellingen onmisbaar. Naar aanleiding hiervan ontstaat een interessante discussie over concurrentievervuiling. Kleine instellingen moeten op subsidiegebied concurreren met de grote jongens, die op veel subsidie kunnen rekenen. Dit wordt inderdaad als een dilemma beschouwd en wie weet zien we dit terug in de nieuwe Cultuurvisie.
Wouter van Balveren van Grote Broer ontvangt een groot applaus na zijn pleidooi voor het koesteren door de gemeente van het prachtige culturele aanbod dat Nijmegen nu kent. En daarbij mag de gemeente het deze instellingen en kleine initiatieven best eens wat makkelijker maken. Hiervoor zijn geen grote bedragen nodig, maar zij kunnen wel een heel groot bereik hebben. Ook Ugenda heeft zijn woordje klaar.
Steven Trooster pleitte namens Ugenda voor een centralisering van cultuurinformatie. In plaats van dat je als cultuurconsument niet weet waar je het aanbod moet zoeken of kan vinden, een punt waar alles te vinden is. Zowel de grote jongens als de zelfstandig beeldend kunstenaar, onder een dak. Voor instellingen betekent dit veel minder werk. 1 punt waar je je informatie naar toe kunt sturen en 1 punt waar je je informatie van af kunt halen.
Oeds Westerhof, directeur van LUX, ziet een actievere rol weggelegd voor de bezoekers. De bezoeker als betrokken participant in plaats van passieve consument. Meer bier gaat hij niet meer verkopen. Tijd dus, voor een nieuw model dat het potentieel van de cultuurconsument aanspreekt.
Doeko Pinxt (Pink Sweater Productions) schotelt de zaal filmisch een mogelijk doemscenario voor. Cultureel Nijmegen over 20 jaar waarbij het Gemeente archief mogelijk de meeste inhoud heeft. Wordt er nagedacht over de rol van kunst en cultuur voor de toekomst?
Het panel mag hier op reageren. Ik stel ze even aan je voor: Anna Tilroe, bijzonder hoogleraar Kunst en Cultuur aan de Radboud Universiteit. De wethouder van cultuur en Pieter-Matthijs Gijsbers, directeur van het Nederlands Openluchtmuseum. Hun reacties blijven wat aan de oppervlakte. Dit is mede te wijten aan het feit dat we achter liggen op schema, dus het moet snel snel snel. Ook de reacties van het publiek blijven wat achter wegen. Van een debat is er deze avond niet echt sprake. Wel van een avond vol goede ideeën, verbroedering en een beetje meer vertrouwen misschien in de toekomst en in de gemeente Nijmegen.
Wat: Debat Cultuurvisie Nijmegen
Waar: LUX Nijmegen
Wanneer: 14-11-2011
Door: Liane van de Braak
Foto's: Steven Trooster